Chlamydia (Chlamydiasis)

Wat is chlamydia (chlamydiasis)?

In het kort:

• Chlamydia is een besmettelijke seksueel overdraagbare aandoening (soa).
• De oorzaak van chlamydia is een bacteriële infectie die zorgt voor ontstekingen.
• De symptomen van chlamydia zijn verschillend voor mannen en vrouwen.
• De behandeling bestaat uit een antibioticakuur.
• Chlamydia kun je voorkomen door een condoom te gebruiken tijdens het vrijen.

Over chlamydia

Chlamydiasis – meestal afgekort tot chlamydia - is de meest voorkomende seksueel overdraagbare aandoening (soa). Deze soa kan zowel bij mannen als vrouwen voorkomen, maar treft vooral vrouwen jonger dan 25 jaar. Een risico is dat de infectie vaak onopgemerkt blijft. Dit is problematisch, want een langdurige infectie met chlamydia kan onvruchtbaarheid veroorzaken.
Andere voorbeelden van soa’s zijn:

• Syfilis
• Gonorroe
• Hiv/Aids
• Genitale wratten

Chlamydia heeft een incubatietijd van één tot drie weken. De incubatietijd van een ziekte is de tijd tussen het moment van besmetting en de eerste symptomen van de ziekte. Toch kun je je al tien dagen na het laatste onveilige contact laten testen op chlamydia. Het is mogelijk dat je iemand anders besmet met chlamydia zonder dat jezelf klachten hebt.

Chlamydia wordt veroorzaakt door een bacterie (Chlamydia trachomatis). Deze bacterie kan zich makkelijk nestelen in het slijmvlies van de plasbuis, de anus, de keel of de baarmoedermond. De bacterie zorgt daar voor ontstekingen. Chlamydia is erg besmettelijk. Je kunt besmet raken door onveilig seksueel contact (dus: seks zonder condoom). Besmetting met chlamydia door orale seks (pijpen of beffen) is zeldzaam. Anaal kan chlamydia wel voorkomen.

Een chlamydia-infectie kan zich verspreiden door je lichaam en zo voor verschillende symptomen zorgen. Deze ziekteverschijnselen noem je chlamydiasis. De infectie kan echter ook zonder symptomen verlopen. Hieronder lees je meer over de verschillende symptomen van chlamydia bij mannen en vrouwen.

Chlamydia symptomen bij de vrouw
Negentig procent van de vrouwen met chlamydia heeft geen klachten. Hierdoor kun je jaren rondlopen met de infectie zonder te weten dat je chlamydia hebt. Vrouwen die wel last hebben van klachten, kunnen symptomen hebben als:

• Toegenomen vaginale afscheiding
• (Chronische) hevige pijn in de onderbuik (met of zonder koorts)
• Pijn of een branderig gevoel bij het plassen
• Bekkenbodemontsteking
• Pijn of bloedverlies tijdens of na het vrijen
• Bloedverlies terwijl je niet ongesteld bent
• Pijn aan de anus, diarree of bloederige afscheiding bij de ontlasting

Wanneer de infectie niet op tijd wordt opgemerkt, kan deze zich vanuit de vagina uitbreiden naar de eileiders. Daar kan chlamydia een eileiderontsteking veroorzaken, die zich kan uitbreiden naar het bekkengebied. Dit noem je PID (Pelvic Inflammatory Disease). Een eileiderontsteking kan gepaard gaan met koorts en buikpijn. Ontsteking van de eileiders zorgt voor kleine littekentjes, waardoor deze minder goed toegankelijk worden. Wanneer de ontsteking niet op tijd behandeld wordt, kan dit onvruchtbaarheid of buitenbaarmoederlijke zwangerschappen tot gevolg hebben.

Chlamydia symptomen bij de man
Ook bij mannen heeft vijfentwintig procent geen klachten bij een chlamydia-infectie. Mannen kunnen last krijgen van:
• Waterige/heldere afscheiding uit de penis, met name ’s morgens
• Pijn of een branderig gevoel bij het plassen
• Pijn in de balzak
• Jeuk bij de anus, diarree of bloederige afscheiding bij de ontlasting

Wanneer de infectie niet op tijd behandeld wordt, kan deze ook bij de man opstijgen naar andere organen. De chlamydia-bacteriën kunnen dan via de plasbuis en de zaadleider in de bijbal terechtkomen. Dit kan leiden tot bijbalontsteking. Vaak krijg je dan een pijnlijke, gezwollen balzak. Ook kun je last krijgen van koorts. Hiernaast kan chlamydia bij mannen ook prostaatontsteking veroorzaken. Een onbehandelde ontsteking kan ook bij de man onvruchtbaarheid tot gevolg hebben.

Je kunt een soa-test doen bij de huisarts, GGD of een soa-kliniek. Een chlamydiatest bestaat uit een uitstrijkje of een urinetest. Bij vrouwen is het uitstrijkje het meest betrouwbaar, bij mannen is de urinetest ook betrouwbaar genoeg. Er zijn ook chlamydia-thuistesten voor zowel mannen als vrouwen beschikbaar. Hierbij is het van belang dat je de materialen naar een gecertificeerd laboratorium stuurt voor een betrouwbare uitslag.

Chlamydia wordt behandeld met antibiotica, meestal krijg je azitromycine. In de meeste gevallen krijg je een eenmalige antibioticakuur, dit zijn twee tabletten die je in één keer inneemt. Hoewel de behandeling vaak maar één dag duurt, is het belangrijk om tot zeven dagen na de behandeling geen seks of veilige seks te hebben omdat je nog wel besmettelijk bent. Voor anale chlamydia krijg je gedurende één week het antibioticum doxycycline.

Wanneer je een besmetting constateert, is het belangrijk dat je altijd je seksuele partner(s) inlicht. Die moeten dan ook onderzocht en eventueel behandeld worden. Je kunt niet immuun worden voor chlamydia, dus je kan na behandeling door onbehandelde partners opnieuw geïnfecteerd raken.
Als je last krijgt van een Pelvic Inflammatory Disease of andere ontsteking, bijvoorbeeld van je bijbal of prostaat, is de behandeling meestal anders en langduriger. Controle door een specialist is dan noodzakelijk.

Een chlamydia-infectie is, net als de meeste soa’s, te voorkomen door veilig te vrijen. Gebruik dus altijd een condoom.